İspanya’da Süresiz Oturum Nasıl Alınır ve Kalıcı Olarak Taşınılır

İspanya’da süresiz oturum, yabancı uyruklu kişilere vatandaşlık dışında neredeyse tüm hakları sağlayan bir daimi ikamet statüsüdür. Seçimlerde oy kullanma ve devlet memurluğu gibi haklar hariç, pasaportla benzer ayrıcalıklar sunar. «Yabancıların Hak ve Özgürlükleri Hakkında» yasaya göre, İspanya’da kesintisiz olarak en az 5 yıl yasal şekilde ikamet eden başvuru sahipleri kalıcı oturum hakkı elde edebilir. 2023 yılında yürürlüğe giren yasal düzenlemeler, özellikle istihdam ve aile göçü konularında önemli değişiklikler getirmiştir. Günümüzde ülkede yaklaşık 7,3 milyon yabancı sürekli ikamet etmektedir.

İspanya’da Süresiz Oturum Ne Gibi Haklar Sağlar

İspanya’da süresiz oturum (daimi ikamet) statüsü, yabancı uyruklu bireylere aşağıdaki avantajları sunar:

• Schengen bölgesindeki tüm ülkelere vizesiz seyahat hakkı.
• İspanya’da özel izin almadan çalışma veya girişimcilik faaliyeti yürütme imkânı.
• Devlet sağlık sigortası kapsamında ücretsiz sağlık hizmetlerine erişim.
• Aile birleşimi yoluyla yakın akrabaların göç etmesi.
• Uzun vadede İspanyol vatandaşlığına başvurma fırsatı.

Kimler Süresiz Oturum Almaya Hak Kazanır

Süresiz oturum hakkı, daha önce İspanya’da geçici oturum izni almış ve ülkede kesintisiz en az 5 yıl yaşamış olan yabancı uyruklulara tanınır. Başvuru sahiplerinde aranan temel şartlar arasında sabıkasız olmak ve düzenli gelir kaynağına sahip olmak yer alır.

Ancak bazı gruplar için bu süre kısaltılabilir. Aşağıdaki durumlarda, belirli başvuru sahipleri daha kısa sürede süresiz oturum alabilir:

• Emeklilik yaşına ulaşan serbest çalışanlar veya maaşlı çalışanlar.
• Çalışma hayatını kalıcı iş göremezlik nedeniyle sonlandıran kişiler.
• İspanya’da 3 yıl aralıksız çalıştıktan sonra başka bir AB ülkesinde istihdam edilip, en az yılda bir hafta veya günlük olarak ülkeye dönüş yapan kişiler.

Bu durumlarda, İspanya’daki ikamet süresi dikkate alınarak, yerleşiklik süresi (residencia legal continuada) kısaltılabilir.

İspanya’da Süresiz Oturum Elde Etmenin Yolları

İspanya’ya süresiz oturum (Permanente Residencia) amacıyla göç etmek isteyen yabancıların öncelikle ülkedeki varlıklarını yasallaştırmaları gerekir. Genellikle ilk etapta 1 yıllık geçici oturum izni (residencia temporal) verilir ve bu izin uzatılabilir. Geçici oturum statüsü üzerinden, belirli göç nedenlerine dayanarak önce geçici, sonra kalıcı oturum izni alınabilir.

Eğitim Amaçlı Göç

İspanya’da üniversiteye kayıt olan öğrenciler, değişim programlarına katılanlar veya dil kurslarına devam eden yabancılar, maksimum 2 yıl süreyle geçici oturum izni alabilir. Ancak eğitim gerekçesiyle verilen oturum izinleri, doğrudan süresiz oturum hakkı vermez.

Bununla birlikte, İspanya’daki yükseköğretim kurumlarından mezun olan öğrenciler, iş arama veya girişimcilik amacıyla oturum izni alabilir. Bu kişiler, çalışan veya serbest meslek sahibi olarak ülkede 5 yıl yaşadıktan sonra süresiz oturuma başvurabilir.

Çalışma Yoluyla Göç

İspanya’da iş bulan yabancılar, hem oturum izni hem de çalışma izni elde edebilirler. Ancak bir işverenin yabancı uyruklu birini istihdam etmesi için, önce Ulusal İstihdam Servisi’ne bildirimde bulunması gerekir. Bu kapsamda verilen izinler 12 aylık süreyle geçerlidir ve yenilenebilir.

İlk yıl boyunca iş değişikliği yapılamaz. Çalışma amaçlı oturum sahibi göçmenler, 5 yıl kesintisiz ikamet ettikten sonra süresiz oturum başvurusu yapabilir.

Uzaktan Çalışma (Dijital Göçebe Vizesi)

Bilgi teknolojileri alanında uzaktan çalışan yabancılar, İspanya dijital göçebe vizesi (nomad visa) ile ülkeye yerleşebilir. Bu vizeye başvurmak için:

• Aylık gelirin en az 1.200 EUR olması.
• Lisans diploması bulunması.
• En az 3 yıl mesleki tecrübe sahibi olunması gerekir.

Bu vize ile 1 yıllık uzatılabilir oturum izni alınabilir. 5 yıl süreyle geçici oturum sahibi olarak yaşadıktan sonra, süresiz oturuma başvuru yapılabilir.

Finansal Olarak Bağımsız Bireyler

Düzenli pasif geliri olan kişiler de İspanya’da süresiz oturum alma hakkına sahiptir. Finansal olarak bağımsız bireyler (FNB), aylık en az 2.500 EUR gelir beyan edebilmelidir. Bu kategoriye giren kişiler çalışma ya da ticari faaliyet yürütme hakkına sahip değildir.

FNB statüsünde 5 yıl geçici oturumla yaşandıktan sonra, süresiz oturuma başvuru yapılabilir.

İş Kurarak Göç

İspanya’ya hızla taşınmak ve kalıcı oturum almak için etkili yöntemlerden biri, start-up girişimi kurmaktır. Bir yıllık oturum izni almak isteyen başvuru sahibinin kendi şirketini resmi olarak kurması gerekir. Projenin yenilikçi niteliği, İspanya Uluslararası Ticaret ve Yatırım Genel Müdürlüğü (Dirección General de Comercio Internacional e Inversiones) tarafından onaylanmalıdır.

Start-up vizesiyle alınan oturum izni uzatılabilir. İspanya’da 5 yıl kaldıktan sonra başvuru sahibi süresiz oturum talep edebilir. Sürecin başarılı şekilde yürütülmesi için girişimcinin, şirket kurmak için yeterli finansmana sahip olduğunu, sabıka kaydının bulunmadığını ve herhangi bir vergi veya idari borcunun olmadığını belgeyle kanıtlaması gerekir.

Yatırımla ve Gayrimenkul Satın Alarak Göç

Yabancı uyruklular, aşağıdaki yatırımları yapmaları hâlinde İspanya’dan oturum izni (residencia temporal) alma hakkına sahiptir:

• İspanyol devlet tahvillerine 2 milyon EUR.
• Devlet şirketlerine ait hisselere veya banka mevduatına 1 milyon EUR.
• İspanya’da konut veya ticari gayrimenkul yatırımı olarak en az 500.000 EUR.

Yukarıdaki şartlara uyan yabancılar, bir yıllık oturum izni alabilir ve bu izin uzatılabilir. 5 yıl boyunca İspanya’da yaşamalarının ardından, başvuru sahipleri süresiz oturum için başvuruda bulunabilir.

Aile Birleşimi Yoluyla Göç

İspanya vatandaşlarının veya oturum sahibi yabancıların yakın akrabaları, aile birleşimi programı kapsamında geçici oturum izni alabilir. Bu vize kategorisi aynı zamanda, geçici oturum izni sahibi kişilerin eşleri ve çocukları için de geçerlidir.

Aile birleşimi gerekçesiyle alınan oturum izni genellikle 1 yıl süreyle verilir ve uzatılabilir. Bu sürecin sonunda, ana başvuru sahibi ile birlikte eşi ve çocukları da süresiz oturum ve hatta uzun vadede vatandaşlık (naturaleza) için başvuru yapma hakkına sahip olur.

İspanya’da daimi ikamet nasıl alınır

1. Vize Başvurusu.
   İspanya’ya göç etmeyi planlayan yabancıların öncelikle D tipi uzun süreli vize almaları gerekir. Bu giriş izni, başvuru sahibinin ülkesindeki İspanya dış temsilciliği veya vize başvuru merkezi aracılığıyla alınabilir.
   Başvuru sahibi, çevrim içi randevu sisteminden tarih alır, yetkili makama çağrılır ve belirlenen günde gerekli belgeleri teslim eder. Vize işlem süresi genellikle 1 ila 3 ay arasında değişmektedir.
2. Oturma izni (RP) alınması.
   İspanya’ya geldikten sonra oturum almak isteyen aday, ikamet ettiği bölgedeki İçişleri Bakanlığı’na bağlı Göçmenlik Ofisi’ne (Oficina de Extranjería) başvuru yapmalıdır. Başvuru sahibi, vize alımında sunduğuna benzer belgelerden oluşan bir dosyayı yetkililere teslim eder. Göçmenlik makamı başvuruyu 3 ila 6 ay arasında değerlendirmeye alır.
3. Daimi ikamet statüsünün (PR) alınması.
   İspanya’da geçici oturum izni ile 5 yıl boyunca yaşayan yabancılar, süresiz oturum statüsü için başvuru hakkı kazanır. İlgili kişi, ikamet ettiği bölgedeki göçmenlik ofisine veya polis karakoluna başvuruda bulunur. Yetkili makam, başvuruyu 3 ila 6 ay arasında değerlendirir ve ardından süresiz oturumu gösteren oturum kartını başvuru sahibine teslim eder.

İspanya’ya taşınmış kişilerin deneyimleri, göç sürecinin ne kadar hızlı ve sorunsuz ilerleyebileceğini göstermektedir. Özellikle alanında uzman hukukçuların desteğiyle, başvuru dosyasının hazırlanması, belgelerin teslimi, oturum işlemleri ve yerel evrakların düzenlenmesi süreci çok daha kolay ilerlemektedir.

Başvuru İçin Gerekli Belgeler

Daimi ikamet (oturma izni) başvurusuna ek olarak, başvuru sahibinin ayrıca aşağıdaki ek belgeleri de hazırlaması gerekir::

• geçerli pasaport;
• devlet harcının ödendiğine dair makbuz;
• geçerli oturma izni (RP).

Süresiz oturum başvurusu için gerekli form, yetkili göçmenlik ofisi görevlisinden temin edilebilir. Yurt dışından alınmış tüm belgeler İspanyolcaya çevrilmeli ve apostil mührü ile resmî olarak tasdik edilmelidir.

İspanya’da daimi oturma izni sahibi olarak yurtdışında kalma süresi

İspanya’da süresiz oturum statüsü alabilmenin koşullarından biri, her yıl en az 183 gün boyunca ülkede kesintisiz yaşamaktır. Süresiz oturuma başvuran bir yabancı, beş yıllık ikamet süresi boyunca toplamda en fazla 10 ay ülke dışında kalabilir.

Bu şartın ihlal edilmesi halinde, göç idaresi başvuruya olumsuz cevap verebilir ve daimi ikamet başvurusunu reddedebilir.

Ret veya Statünün İptali

Göçmenlik Dairesi, aşağıdaki durumlarda daimi ikamet (PR) başvurusunu reddetme hakkına sahiptir::

• ülkede kalış sürelerini ihlal etmişse;
• başvuru dosyasında yanlış / eksik / yanıltıcı bilgi vermişse;
• yasa dışı faaliyetlerle bağlantısı varsa.

Süresiz oturum başvurusu reddedildikten sonra, başvuru sahibi ya itirazda bulunmalı ya da ülkeyi terk etmelidir. Yetkili makamlarca yapılan ikinci retten sonra, yabancının İspanya’dan ayrılması zorunludur. Kayıtsız göçmenler ülkeden sınır dışı edilir ve Avrupa Birliği ülkelerine giriş yasağı alabilirler.